Radio Logo
RND
Listen to {param} in the App
Listen to TẠP CHÍ ÂM NHẠC in the App
(171,489)
Save favourites
Alarm
Sleep timer
Save favourites
Alarm
Sleep timer
HomePodcasts
TẠP CHÍ ÂM NHẠC

TẠP CHÍ ÂM NHẠC

Podcast TẠP CHÍ ÂM NHẠC
Podcast TẠP CHÍ ÂM NHẠC

TẠP CHÍ ÂM NHẠC

add

Available Episodes

5 of 24
  • Tạp chí âm nhạc - ABBA - Hành trình âm nhạc sau bốn thập niên
    Ban nhạc huyền thoại Thụy Điển, ABBA chính thức tái xuất trở lại sau 40 năm vắng bóng. Sức hút của Dancing Queen hay Mamma Mia vẫn là thỏi nam châm khổng lồ với khán giả hâm mộ. Album mới nhất có tên Voyage (Hành trình) sẽ trình làng vào tháng 11/2021, đồng thời, ABBA sẽ có buổi biểu diễn trực tiếp tháng 05/2022 tại Luân Đôn nhờ sự hỗ trợ tối tân của công nghệ. Cỗ máy sản xuất những bản hit ABBA hội tụ được nhiều điểm ưu việt mà hiếm có ban nhạc nào lập lại được kỳ tích như vậy. Thành lập từ năm 1972, bộ tứ làm rạng danh đất nước Thụy điển nhờ vào các sáng tác bằng  tiếng Anh. Năm 1974, bản hit Waterloo giành chiến thắng cao nhất trên sân chơi âm nhạc Eurovision. Cú đột phá này mở ra cánh cửa danh vọng trên bình diện toàn cầu. Họ đóng góp cho kho tài nguyên âm nhạc bằng vô vàn ca khúc đi theo năm tháng. Trong thập kỷ 1970, sáu trong 7 bản hit của họ leo lên vị trí số 1 tại Bảng xếp hạng Anh Quốc gồm có Fernando, Mamma Mia, Dancing Queen, Knowing me Knowing you, Take a chance on Me. Ngoài các ca khúc nổi tiếng kể trên, nhóm còn có tới ba ca khúc đạt hạng 1 và hơn 19 ca khúc trong top 10 ca khúc được ưa thích. Không chỉ âm nhạc, ban nhạc còn gây sự chú ý bởi hai cặp đôi: Lyngstad và Andersson, Faltskog và Ulvaeus. Đội hình cân bằng 2 nam, 2 nữ tạo nên sự khác biệt so với các ban nhạc nam giới lúc đó. Khá thú vị, Faltskog và Ulvaeus kết hôn vào năm 1971 cùng năm với cặp đôi Lyngstad và Andersson trao nhẫn đính hôn. Bất ngờ hơn, sau hơn 10 năm, cả hai cặp đôi cùng tuyên bố ly dị năm 1981. Bất chấp mâu thuẫn tình cảm, xung đột cá nhân, họ vẫn chung tay làm nên album cuối cùng năm 1981. Đáng chú ý là bản hít xuất sắc The Winner Takes It All (Người chiến thắng lấy đi tất cả) phơi bày được những trúc trắc tâm lý, cay đắng, cướp đi hàng triệu con tim khán giả. Ban nhạc chính thức tan rã vào năm 1983 mà không có tuyên bố chính thức. Ảnh hưởng của ABBA tới các ban nhạc thời kỳ 1990-2000 vô cùng sâu sắc, đặc biệt như nhóm nhạc đồng hương Roxette. Giai điệu đẹp và cuốn hút luôn là kim chỉ nam cho những sáng tác của ABBA. Các bài hát của họ đều khác biệt và không nhàm chán nhờ lối hát bè ăn ý và phần phối khí bắt tai. Đặc biệt, hai thành viên nữ của nhóm tỏa sáng trên sân khấu và hai người bạn đời của họ lại chọn công việc “bếp núc” chuyên tâm sáng tác, phối khí. Ít người biết rằng, Ulvaeus và Andersson vẫn cùng hợp tác viết nhạc sau khi nhóm tan rã. Họ đã làm nên thành công của vở nhạc kịch Chess (Ván cờ) nhờ bản hit đình đám I know him so well (Tôi hiểu anh ấy quá rõ). Nếu thiếu bộ đôi Ulvaeus và Andersson, kho nhạc đồ sộ ABBA sẽ kém trọn vẹn. Tin đồn tái hợp Kể từ sau khi tan rã đến trước khi ra mắt Voyage, luôn có những tin đồn thất thiệt về việc ban nhạc sẽ tái hợp. Năm 2014, trả lời báo giới, Lyngstad từng nói “Chúng tôi chỉ có một câu trả lời là : Không. Tiền không thể khiến chúng tôi đổi ý. Có thể chúng tôi thỉnh thoảng nói rằng sẽ khá thú vị nếu hợp tác với nhau một ca khúc. Chỉ thu âm thôi và không có gì khác”.Hai năm sau, năm 2016, họ cùng chia lửa sân khấu để kỷ niệm 50 năm sự nghiệp sáng tác của Andersson và Ulvaeus. Ca khúc có tựa đề The Way Old Friends Do (Cách những người bạn tri kỷ thường làm) được chọn để trình diễn. Bộ tứ Thụy Điển vẫn là bạn bè tri kỷ, ngay cả khi không còn là vợ chồng. Ulveus nói rằng “Thật khó tin chúng tôi có thể ở bên nhau. Không thể tưởng tượng được! Sau hơn 40 năm, chúng tôi vẫn là bạn bè thân thiết, ra mắt album nhạc mới. Liệu ai có thể trải nghiệm điều đó? ” Có lẽ không phải vì túng thiếu tiền mà là họ muốn lưu giữ kỷ niệm tình bạn đẹp nhất trên sân khấu và ngoài đời. Ông đã nói một lý do khiến người hâm mộ không khỏi ngỡ ngàng và xúc động: “Tại sao lại làm chung dự án này ư? Chúng tôi muốn hợp tác trước khi nhắm mắt lìa xa”. Lý do tái hợp này càng thắp lửa mong mỏi của người hâm mộ bấy lâu nay. ABBA luôn đồng nghĩa là ký ức âm nhạc đẹp đẽ. Giá trị cốt lõi của nhóm chính là âm nhạc đẹp, tinh túy. Họ dành cho nhau những lời có cánh về thành quả hợp tác này. Andersson không chút do dự khi được hỏi về điều tuyệt vời nhất khi là thành viên ABBA: “Bạn chẳng bao giờ lo lắng về tiền bạc. Bạn hoàn toàn tự do làm thứ bạn muốn, chuyên tâm vào sáng tác nhạc”. Lyngstad, giọng nữ chính bộc bạch: “Chúng tôi hạnh phúc vì những gì mình làm, Andersson và Ulvaeus là những nhạc sỹ thiên tài”. Họ sẽ biểu diễn live tại Luân Đôn (Anh Quốc) vào tháng 05/2022 để quảng bá cho album mới nhất Voyage. Tại sao không phải là Paris kinh đô ánh sáng hay thành phố châu Âu khác? Ulvaeus trả lời rằng “Khi nhắc đến giải trí, âm nhạc, nhà hát, Luân Đôn luôn là vị trí hàng đầu. Chúng tôi luôn cảm nhận rằng người Anh chào đón chúng tôi nồng nhiệt nhất”. Quả thực nước Anh chưa bao giờ hết yêu mến ABBA. Tuyển tập các bản hit ABBA Gold ra mắt năm 1992 nắm giữ kỷ lục 1.000 tuần trên bảng xếp hạng âm nhạc xứ sở sương mù. Vở nhạc kịch Mamma Mia xây dựng trên nền nhạc ABBA được công chiếu lần đầu tại Anh năm 1999, giờ vẫn là show diễn ăn khách. Sức hấp dẫn của nhạc kịch Mamma Mia còn lan tỏa sang phim cùng tên Hollywood tạo nên cơn sốt phòng vé khắp toàn cầu. Hành trình âm nhạc và kỹ xảo hiện đại ABBA sớm tung ra 2 đĩa đơn đầu tiên trích từ album mới. Ca khúc I still have faith in you (Em vẫn đặt niềm tin ở anh) là một bản ballad có giai điệu vô cùng tươi sáng. Bài hát có tempo chậm rãi và thông điệp tình yêu rất truyền cảm. Bên cạnh đó, ca khúc Don’t shut me down (Đừng ngăn cản em) có tiết tấu nhanh hơn, khỏe khoắn hơn. So với bốn thập niên trước, yếu tố tuổi tác phản ánh rất rõ trên khuôn mặt, giọng ca và khả năng trình diễn của họ. Nhưng thời gian không làm suy xuyển được nhạc cảm và giai điệu chuẩn mực kiểu ABBA. Thú vị hơn, ban nhạc bật mí rằng trong album mới ra mắt tháng 11, sẽ kèm theo một ca khúc Giáng sinh. Khi bước sang tuổi 80, họ phải biểu diễn trước hơn 3.000 khán giả với thể lực giảm sút hơn so với 40 năm trước. Yếu tố công nghệ sẽ giúp ích rất nhiều trong các buổi trình diễn trực tiếp giữa năm sau. Phiên bản digital điện tử của ABBA được sử dụng công nghệ lưu trữ chuyển động như kỹ xảo Hollywood. Các thành viên mặc bộ quần áo bó sát để ghi hình chuyển động. Công ty kỹ xảo phim ảnh của George Lucas sẽ chế tác ra avatar trẻ hóa của nhóm trong đoạn video. Công nghệ này khác hẳn với hologram, không sử dụng video clip cũ để tạo phiên bản ảo biểu diễn trên sân khấu. Thành viên của nhôm Anderson nói rằng “Nhờ sự trợ giúp phiên bản ABBA được trẻ hóa, chúng ta sẽ cùng du hành vào tương lai”. Giờ đây, ABBA không chỉ là ký ức âm nhạc đẹp nhất, mà là hành trình xuyên thời gian của âm nhạc đỉnh cao. (Theo Guardian, AllMusic)
    9/18/2021
    10:00
  • Tạp chí âm nhạc - Khi ta hai mươi : Các bài phóng tác hay nhất của Everly Brothers
    Giai đoạn thành công của ban nhạc The Everly Brothers trùng hợp với thời kỳ phát triển của phong trào nhạc trẻ những năm 1960 tại Pháp. Điều đó giải thích vì sao đã có khá nhiều bài hát ăn khách của ban nhạc này được phóng tác sang tiếng Pháp. Hai anh em Phil và Don Everly bắt đầu đi hát từ khi họ lên 10. Thành ra khi trình làng những bản ghi âm đầu tiên vào năm 1957, ban song ca người Mỹ này tuy độ tuổi chỉ mới khoảng đôi mươi, thật ra lại có nhiều năm tay nghề. Một trong những bản nhạc ăn khách đầu tiên của họ chính là bài ''All I have to do …. is dream'' (của hai tác giả nhạc country người Mỹ Felice & Boudleaux Bryant) phát hành vào năm 1958. Trong tiếng Việt, bài này được tác giả Trường Kỳ đặt lời thành ''Khi ta hai mươi'', nhạc phẩm này từng ăn khách trước năm 1975 qua tiếng hát của nữ ca sĩ Thanh Lan và gần đây hơn đã được ca sĩ Phương Vy ghi âm lại.  Sau khi giành lấy ngôi vị quán quân trên thị trường quốc tế kể cả Anh, Úc, Canada và Hoa Kỳ, tình khúc ''All I have to do …. is dream'' trở thành bài hát của nhóm The Everly Brothers được phóng tác nhiều nhất. Tính tổng cộng, đã có đến hàng trăm phiên bản trong 10 thứ tiếng khác nhau kể cả tiếng Ý, Đức, Hà Lan, Thụy Điển, Phần Lan, Bồ Đào Nha … Còn trong tiếng Pháp, bản nhạc này có đến ít nhất ba phiên bản khác nhau. Tại Canada, ban nhạc Les Bel Canto ghi âm ca khúc này với tựa đề ''Seul'' (Cô đơn), còn trên thị trường Pháp có phiên bản phóng tác ''Line'' của Eddy Mitchell thời ông là ca sĩ chính của nhóm Les Chausettes Noires, đồng thời vào năm 1963, một trong những thần tượng nhạc trẻ nổi tiếng nhất thời bấy giờ là Sheila ghi âm một phiên bản tiếng Pháp khác với tựa đề ''Pendant les Vacances'' hiểu theo nghĩa ‘‘Tình yêu trong kỳ nghỉ hè’’. Richard Anthony và bản nhạc ''Khóc thầm trong mưa" Một trong những gương mặt tiên phong của phong trào nhạc trẻ Pháp những năm 1960 chính là nam ca sĩ quá cố Richard Anthony (1938-2015). Vào lúc các thần tượng như Sylvie Vartan, Françoise Hardy, Hervé Vilard hay Chrisophe vẫn còn ngồi ghế nhà trường, ông đã ký hợp đồng ghi âm vào năm 1958, thời ông phóng tác ca khúc ''You are my destiny'' của Paul Anka sang tiếng Pháp. Vào năm 1961, trong lúc đang đi công tác ở Luân Đôn, ông tình cờ nghe được cách hát bè điêu luyện nhuần nhuyễn của nhóm The Everly Brothers trong bản nhạc ''Crying in the Rain'' (Khóc thầm trong mưa).  Ca khúc này là bản nguyên tác của hai nhạc sĩ Carole King và Howard Greenfield. Khi về tới Paris, Richard Anthony mới chấp bút đặt lời tiếng Pháp thành ''J'irai pleurer sous la pluie'' (Khóc một mình dưới mưa) tình khúc ăn khách mùa hè năm 1962. Đây là một trong những bài hát tủ của nam danh ca. Bản thân ông ghi âm nhiều phiên bản tiếng Pháp cho các vòng lưu diễn trên sân khấu, mở đường cho các bản phóng tác sau này với nhiều lối hoà âm khác nhau.  Trong đời có ai hiểu thấu Con tim vỡ đến độ nào Mặc nhiên ngẩng cao mái đầu Dù muôn vạn nỗi buồn đau  Người sẽ chẳng bao giờ thấy Trái tim mảnh vụn còn đây Hạt mưa sa vào đôi mắt Bỗng dưng hóa mặn thật đầy  Chờ tới khi trời giông bão Mưa tuôn thác đổ từ cao Cho bao niềm đau chôn giấu Thầm theo dòng lệ tuôn trào Sau khi tạo dấu gạch nối giữa dòng nhạc tình của Paul Anka với dòng nhạc rock của The Beatles (nhạc phẩm ''Put your head on my shoulder'' sẽ có hai phiên bản tiếng Pháp ''Prouve moi que tu m'aimes'' và ''Pose ta tête sur mon épaule'') Richard Anthony chuẩn bị nhường ngôi lại cho các giọng ca trẻ như Christophe (Aline) và Hervé Vilard (Capri c'est fini) vào năm 1965. Dù muốn hay không, ông đã mở đường cho phong trào chuyển thể, phóng tác các ca khúc Anh Mỹ sang tiếng Pháp. Riêng về nhóm The Everly Brothers, có khá nhiều ca khúc của ban song ca đã được giới ca sĩ trẻ ở Pháp ghi âm lại.  Claude François thành danh nhờ ghi âm bài ''Made to Love'' Đó là trường hợp của bài ''Le p'tit clown de ton cœur'' (1960) của Johnny Hallyday gợi hứng từ nhạc phẩm ''Cathy's Clown'' của Don Everly. Cũng chính giai điệu ''Made to Love'' do Phil Everly sáng tác, một khi được dịch sang tiếng Pháp thành ''Belles Belles Belles'' đã giúp cho sự nghiệp của thần tượng nhạc trẻ Claude François cất cánh bay cao vào năm 1962, để rồi thành công liên tục trong hơn một thập niên liền. Trong số những ca khúc để đời của nhóm The Everly Brothers, có nhạc phẩm ''Let it be Me'' ghi âm vào năm 1959 theo cách đặt lời tiếng Anh của tác giả Manny Curtis. Trong nguyên tác, đây là một bài hát tiếng Pháp (mang tựa đề ‘‘Je t'appartiens’’) của ca sĩ kiêm tác giả Gilbert Bécaud. Chính phiên bản tiếng Anh của ban song ca The Everly Brothers đã giúp cho tình khúc này trở nên nổi tiếng trên thị trường quốc tế vào đầu những năm 1960. Sau khi ban song ca chia tay nhau vào năm 1973, Phil Everly từng ghi âm lại ca khúc ''Let it be Me'' với một lối hoà âm mới, chất giọng tenor trong sáng của ông với lối phát âm nhẹ nhàng thướt tha, cách vuốt chữ đầy đặn mượt mà, nâng giai điệu hồn nhiên lên hàng kinh điển.   
    9/11/2021
    9:08
  • Tạp chí âm nhạc - Chopin, những áng thơ trên phím ngà
    Trái ngược với những etude các thời kỳ trước, bản nhạc chỉ tập trung  phát triển, rèn luyện kỹ thuật chơi đàn, thì etude ở giai đoạn âm nhạc lãng mạn như của Chopin hay Liszt là những tác phẩm nghệ thuật, được cô đọng từ nhiều cảm xúc khác nhau. Ấy là những áng thơ rạng rỡ, những hình ảnh như mơ, như thật, để lặng ngắm, để giữ chúng cho riêng mình. Mười hai bản Etude , tập Op.25 mà Chopin đề tặng nàng Marie d’Agoult, người vợ sắp cưới của ông, một lần nữa minh chứng cho tài năng viết thơ bằng nhạc của nhạc sỹ xuất chúng đất Ba Lan. Mở đầu tập này, bản Etude số 1 (op.25) « Dòng suối » hay còn gọi là « Etude của đàn harpe » với vô số dải hòa âm mờ ảo. Ở đây Chopin muốn ưu tiên kỹ thuật chơi hợp âm rải song song với giai điệu khá bay bổng ở phần tay phải. Theo như Schumann, nhà soạn nhạc lãng mạn người Đức, thì khi bản nhạc kết thúc, ta có cảm giác như vừa thấy điều gì đó nửa hư nửa thực, thoắt chạy trốn mất mà ta không kịp bắt lấy nó.   Niềm an ủi và những nốt nhạc lỗi Được mệnh danh « Niềm an ủi », bản số 2 giọng fa thứ (Op.25) mà Schumann gọi nó là  « bài hát của một đứa trẻ đang mơ ngủ ». Dưới nét lướt bồng bềnh của tiết tấu chùm ba, những nốt nhạc dịu nhẹ tựa theo đó mà trôi vào giấc nồng của bé. Cũng như những Etudes khác của Chopin, bản này là một trong nhiều lựa chọn thường xuyên trong các chương trình hòa nhạc. Bởi đó là sự hợp nhất hoàn hảo giữa yếu tố nghệ thuật và thử thách kỹ thuật. Lúc sinh thời, Chopin không bao giờ có ý định gọi tên hình tượng âm nhạc cụ thể cho từng đứa con tinh thần của mình. Tuy nhiên mỗi giọt âm thanh, mỗi ý nhạc của ông luôn khiến người nghe có cảm giác như xem một bức họa , đọc một áng thơ, liên hệ một hình ảnh nghệ thuật nào đó. Nói cách khác, ông có một tiếng đàn rất riêng, một thứ ngôn ngữ cô đọng từ trái tim khát khao yêu thương và một tâm hồn thanh tao mang tên Chopin. Etude số 5 (Op.25) đôi khi còn được gọi là « Nốt nhạc lỗi », là bởi hòa thanh của étude này có rất nhiều âm nghịch tai được đưa vào một cách cố ý. Tác phẩm có hai phần tương phản : phần thứ nhất với tiết tấu hoạt bát, có nhiều nốt chõi, đưa người nghe về với ký ức tuổi thơ, là nét mặt rạng ngời của những đứa trẻ đang nô đùa. Phần thứ hai, giai điệu thơ mộng (ở tay trái) trên nét chạy rộng dài (ở tay phải), là cánh đồng đầy gió, là chân trời xa vợi, chất chứa bao ước mơ thơ trẻ sáng trong. « Đôi khi mỏng manh tựa làn khói, khi thì rung động hạnh phúc, khi lại tinh khiết như pha lê, không thì ồn ào bận rộn ». Tất cả được gói ghém trong bản Etude số 6 (Op.25) giọng son thăng thứ, còn gọi là Etude « Quãng ba ». Trong suốt toàn bộ tác phẩm, tay trái chạy quãng ba khi thì ở gam bán cung (gamme chromatique) khi lại ở gam nguyên cung (gamme diatonique). Cái khó ở đây là làm sao để không bị lẫn lộn giữa hai kiểu gam và việc sử dụng ngón tay thế nào cho phù hợp với từng gam. Trong khi đó, tay trái ngân nga giai điệu đồng quê : một điệu nhảy ngẫu hứng trên thảo nguyên ắt chăng sẽ buông đi những gánh nặng , lo âu thường nhật ?  Những cánh bướm đồng xanh Một điểm lặng giữa ốc đảo étude thơ Chopin, bài số 7 (op.25) vang lên như một bản nocturne chậm rãi, u tối. Nỗi hoài niệm về cố hương với những đối âm xót xa và lời muộn phiền tuôn ra từ những ngón tay trên phím ngà. Bản nhạc này, đôi khi được người ta gọi tên là « Trên đàn cello », do bởi giai điệu mang tính tự sự viết trên các nốt trầm. Một số nhạc sỹ sau này đã chuyển soạn nó thành tác phẩm song tấu cho đàn cello và piano. Mặc dù mang hơi thở nocturne nhưng bản thân vẫn giữ chức năng của một étude, cho phép người nghệ sỹ rèn luyện kỹ thuật chơi nhạc phức điệu, đối âm xen kẽ với vài tính năng điêu luyện khác. « Cánh bướm » là tên gọi của Etude số 9 (op.25), một bản nhạc nhanh và nhẹ nhàng được yêu chuộng nhất. Độ khó về kỹ thuật của bài này nằm ẩn sau tiết nhịp 2 /4, trong đó tay phải chơi hợp âm không ngừng nghỉ, xen kẽ với quãng tám, lúc phải đánh nhấn, liền tiếng(légato), lúc thì nảy ngón tay (staccato). Thế nên, để chinh phục bản này, người chơi phải rèn luyện sư mềm mại và dẻo dai đặc biệt ở phần cổ tay để đạt tới ngưỡng mà khi âm thanh thoát ra, nghe tựa hồ như những cánh bướm mỏng manh dập dờn, đậu rồi lại bay giữa đồng cỏ xanh. Một điều thú vị nữa mà không phải ai cũng biết, không hiểu do vô tình hay cố ý mà motif âm nhạc « Cánh bướm » của Chopin dường như cùng nguồn cảm hứng với  bản Sonate giọng son trưởng, chương 3, opus 79 của nhà soạn nhạc Beethoven. Chopin chưa bao giờ có ý nghĩ về một tác phẩm thơ văn khi đặt bút sáng tác. Tuy nhiên, mỗi nốt nhac, mỗi câu đàn vang lên là bài thơ rất đẹp. Dù có buồn bã hay hạnh phúc, dù là nước mắt hay tiếng cười, những trang thơ đó cứ theo hoài nhân thế, để rồi vỗ về , để mà thủ thỉ như một người bạn đường của chúng ta trên quãng đời này.
    9/4/2021
    9:27
  • Tạp chí âm nhạc - Frédéric Chopin : Những bản Etude nên thơ
    27 bản Etude viết cho đàn piano của Chopin nhắm vào một hay nhiều mức độ khó của nhạc cụ. Tuy nhiên đối với những nghệ sỹ dương cầm có tài thời đó, việc kiểm soát kỹ thuật ngón tay không bao giờ là mục đích để chơi tác phẩm của Chopin. Nó chỉ là cái cớ, hay nói đúng hơn là phương tiện biểu đạt những dòng thơ âm nhạc. Bộ Etude này được chia làm hai tập, opus.10 và opus.25, trong đó kèm thêm 3 bản Etude Mới được viết riêng cho giáo trình piano. Mỗi tập Opus bao gồm 12 bài. Một phần không nhỏ trong opus.10 được sáng tác trước thời gian Chopin chuyển đến ở Paris. Là một giáo sư dương cầm có tiếng, đôi khi Chopin sử dụng tác phẩm của mình để dạy học sinh. Vì thế không có gì lạ khi ông viết nhiều Etude như vậy cho piano. Mười hai Etude trong tập op.10 của Chopin không chỉ là những bài tập luyện ngón đơn thuần dành cho một điểm kỹ thuật cụ thể, mà còn là mười hai bức họa âm thanh tuyệt trác. Bản N°4 (op.10), mệnh danh « Thác lũ » tập trung vào kỹ thuật di chuyển ngón cái trên phím đen, cũng như sự nhanh nhạy của các ngón tay ở tốc độ cực nhanh. Bài này nằm trong tập đầu tiên mà Chopin đề tặng Liszt, nghệ sỹ piano người Hungari nổi tiếng, đang làm mưa làm gió thời bấy giờ. Giai điệu « Thác lũ » cuồn cuộn được chơi luân phiên từ tay phải sang tay trái, thể như một sự đối đầu không ngừng nghỉ giữa lửa-nước , giữa sáng-tối, và giữa cái thiện-cái ác. Nếu như bản số 4 là dòng thác dữ dội thì Etude số 5 (Op.10) lại là con suối loang loáng ánh nắng. Với tiêu đề « Trên phím đen », tác phẩm này là một « thách đố » với các nghệ sỹ : tay phải chỉ được chơi trên phím đen (ngoại trừ 1 nốt trên phím trắng ở ô nhịp 66), bởi Chopin đã viết nó ở giọng sol giáng trưởng (6 dấu giáng), chạy trên nền hợp âm ở tay trái. Đây là một trong những « trang sức » yêu thích của hầu hết nghệ sỹ piano chuyên và không chuyên. Món đồ này khiến họ quên đi cảm giác phải chinh phục kỹ thuật chạy ngón, mà đơn giản chỉ như trò chơi con trẻ chạy theo những nét lướt thoăn thoắt, tinh nghịch của mười ngón tay . Một trong hai Etude chậm duy nhất của Chopin, không thể không nhắc tới giai điệu đẹp sâu thẳm trong bài số 3 (opus.10) hay còn gọi là Etude « Nỗi Buồn ». Tiêu đề này được đặt tên bởi một trong những nhà xuất bản thời bấy giờ. Khi những nốt nhạc đầu tiên của « Nỗi buồn » vang lên, hiếm ai nghĩ rằng trước tiên hết nó là một bài tập luyện ngón : ưu tiên rèn luyện sự độc lập của từng ngón tay, mỗi tay chơi hai bè khác nhau. « Nỗi buồn » được viết ở thể ba đoạn : đoạn 1 và 3 là phần ballad trữ tình, mang nặng u sầu, đoạn 2 là phần phát triển về giai điệu cũng như kỹ thuật, nơi mà cảm xúc ngày càng đầy hơn, day dứt hơn và màu hòa thanh thì dữ dội, thôi thúc hơn. Và những dòng tự sự « Nỗi Buồn » ấy đã chạm thấu tâm hồn của biết bao thế hệ , vậy nên về sau giai điệu được nhiều nghệ sỹ đặt lời và chuyển thể cho thanh nhạc. Ví dụ như :  Albert Valentin đã viết lời bằng tiếng Pháp mang tên « Mon cœur vous dédie sa mélodie » cho bộ phim « La Chanson de l'adieu ». Năm 1939, ca sỹ Tino Rossi đã trình bày nó với bài hát cùng tên « Nỗi Buồn », lời Loysel/Marcuse. Trong điện ảnh, nhiều bộ phim cũng sử dụng giai điệu này như : « La Chanson du souvenir » (1945) , « Un été italien » (2008) và « The Master » (2012)… Etude « Cách Mạng » số 12 (op.10) là một trong những tác phẩm dương cầm nổi tiếng của mọi thời đại. Bởi một phần, bản nhạc gắn liền với sự kiện lịch sử : đó là sự thất bại của nhân dân Ba Lan chống thế lực xâm lược Nga tháng 11 năm 1831. Do điều kiện sức khỏe không tốt, Chopin đã không thể tham gia cuộc chiến này. Thất vọng, cô đơn và bất lực, ông đã dùng âm nhạc làm vũ khí, dốc trọn cảm xúc của mình vào những đường chạy đầy bão tố (phần này  do tay trái đảm nhiệm). Giữa cảnh tượng khốc liệt của chiến tranh, giữa những tiếng ầm ì bom đạn, những tiếng người hỗn loạn, la ó, là bài ca yêu nước, vang lên, hiên ngang và bất chấp. Giai điệu bi tráng ấy được Chopin đặt trọn tình yêu, thêu vào chuỗi các hợp âm ở phần tay phải. Bản Etude « Cách Mạng » là cơn bão nội tâm và âm nhạc là người bạn tâm giao duy nhất giúp Chopin vợi đi nỗi đau mất mát quê hương. Độ khó đáng gờm ở những bản Etude, mà Chopin đã gửi gắm vào tay những người trò giỏi của mình, không thể cản trở âm nhạc vang lên. Chúng được biết đến như một kiệt tác nghệ thuật nhiều hơn là bài luyện ngón thông thường. Mỗi Etude là một bài thơ, một bức họa, một câu chuyện được tạo nên bởi những nốt nhạc từ trái tim. Đó là thứ âm nhạc thuần khiết vượt ra ngoài những ràng buộc của kỹ thuật điêu luyện đơn thuần.
    8/28/2021
    9:31
  • Tạp chí âm nhạc - Những tình khúc Pháp đẹp nhất qua giọng ca Michel Delpech
    ''Photos Souvenirs'' (Những tấm hình kỷ niệm) là tựa đề tập nhạc của Michel Delpech được trình làng vào mùa hè năm 2021. Đây là album tưởng niệm đầu tiên phát hành đúng 5 năm sau ngày nam danh ca người Pháp qua đời (đầu năm 2016) vì bệnh ung thư ở tuổi 69. Tuyển tập chọn lọc này bao gồm 11 nhạc phẩm ăn khách tiếng Pháp do Michel Delpech ghi âm cách đây gần hai thập niên. Theo thông tin từ phía gia đình của nam danh ca, vào năm 1996, Michel Delpech đã nhận lời tham gia vào dự án thu thanh cho bộ đĩa ''Les plus belles Chansons Françaises'' (Những bài hát Pháp đẹp nhất) phản ánh nửa thế kỷ sáng tác nhạc Pháp từ năm 1946 đến năm 1996. Dự án khá quy mô này bao gồm toàn là những bản ghi âm lại (cover) tập hợp rất nhiều giọng ca nổi tiếng, trong đó có Nicole Croisille, Guesch Patti, Gilbert Montaigné, Richard Anthony, Serge Lama... trình bày lại ca khúc của các nghệ sĩ đàn anh hay là các tác giả cùng thời. Về phần mình, Michel Delpech chủ yếu chọn trình bày các tác giả mà ông hằng ngưỡng mộ kể cả Gainsbourg, (Je suis venu te dire que je m'en vais / Nói với người ta ra đi), Nino Ferrer (Le Sud / Miền Nam) hay Michel Berger (Quelques mots d'amour / Vài lời thương yêu). 60 ca khúc ghi âm cho bộ đĩa Nửa thế kỷ nhạc Pháp Theo lời vợ (Geneviève) của nam danh ca, Michel Delpech đã dành hơn hai tháng để ghi âm khoảng 60 bản nhạc cho bộ đĩa gồm 30 CD này. Để tưởng nhớ danh ca quá cố, gia đình ông đã chọn lựa trong 60 bài này, khoảng 10 ca khúc mà sinh thời ông cho là hay nhất. Các bài hát (ghi âm vào năm 1996) nay được hòa âm lại qua tài phối khí của Dominique Blanc-Francard, kỹ sư âm thanh từng đoạt giải thưởng âm nhạc Pháp Victoires de la Musique vào năm 1992 nhờ cộng tác với David McNeil và Julien Clerc. Gia đình của nam danh ca đã mượn lại tựa đề bài hát ''Photos Souvenirs'' (Những tấm hình kỷ niệm) của tác giả William Sheller để làm chủ đề cho tuyển tập chọn lọc của Michel Delpech. Bản thân ông, lúc sinh tiền vừa là ca sĩ kiêm tác giả, cho nên Michel Delpech chọn những bài hát của những nhà soạn nhạc mà ông mến phục tài năng. Theo lời con trai của nam danh ca (Emmanuel Delpech), lúc còn sống, bố anh đặc biệt yêu chuộng nhạc phẩm ''Quelques mots d'amour''. Michel Delpech khâm phục tài nghệ soạn giai điệu cũng như đặt ca từ của Michel Berger, dùng những lời lẽ rất đơn giản để diễn đạt chiều sâu nội tâm. Và ông từng cho biết ông ước gì viết được một bài hát như bài ‘‘Quelques Mots d’Amour’’ mà sau đây là phần phóng tác. Nhìn mọi người xung quanh ; Mà vẫn như thiếu vắng ; Chút cảm giác hiu quạnh ; Cho hồn thêm vị đắng Nhịp tim vẫn êm đềm ; Nhẹ đập chưa thay đổi ; Không gì xoa dịu nổi ; Tiếng nhạc buồn sâu đêm Chỉ cần thiếu một người ; Vũ trụ vắng tất cả ; Ghép tim mạch hóa đá ; Đành muộn mất trọn đời Chợt nghe hồn hóa bướm ; Vươn cánh tới sao trời ; Yêu thương chỉ mong đợi ; Nhắn đôi lời mà thôi Trong số 10 ca khúc do Michel Delpech ghi âm lại, ngoài Gainsbourg, Sheller và Berger (Quelque chose de Tennessee / Một chút gì của Tennessee), còn có Michel Jonasz, Philippe Chatel, Julien Clerc, Alain Souchon hay Laurent Voulzy (Coeur Grenadine / Trái tim ngọt ngào), đa số đều là nghệ sĩ chủ yếu là phái nam của cùng một thế hệ. Album này cho thấy cái nhìn tinh tế của Michel Delpech về các bạn đồng nghiệp, nhưng đó cũng là cái thời (vàng son) của chính mình, khi giọng ca của Michel Delpech ngự trị trên đỉnh cao cho tới những năm 1984-1985, trước khi thoái trào và nhường chỗ lại cho thế hệ ca sĩ / tác giả Pháp cực thịnh những năm 1980 như Goldman, Berger hay Balavoine… Những tấm ảnh kỷ niệm : Lời lẽ đơn giản, chiều sâu nội tâm Như nam danh ca Michel Delpech có lần nhận xét : Bài hát, tiếng nhạc là một thứ gì đó có vẻ không quan trọng mà thật ra lại rất hữu ích. Đến một ngày nào đó, khi ta không còn được nghe những giai điệu thân quen trong cuộc sống, thì lúc ấy ta mới cảm nhận được sự trống vắng. Nói cách khác, có những bài hát đã đi vào tâm hồn từ lúc nào không hay, ngay cả khi chúng ta không chú tâm lắng nghe. Sinh thời, Michel Delpech là một ca sĩ kiêm tác giả ăn khách những năm 1960 và 1970, khi thực hiện phần hòa âm lại, nhóm sản xuất giữ nguyên chứ không chỉnh sửa giọng ca của ông, khác hay chăng là ở trong cách phối khí mới, không quá tân kỳ hiện đại, nhưng đủ để nhấn mạnh ý tứ của tác giả bài hát nguyên tác : cách đọc của Michel Delpech cho thấy ông hiểu thấu lối dùng chữ của bạn đồng nghiệp, cách hát của ông vì thế có chiều sâu mà vẫn tự nhiên. Một số ca khúc trên tuyển tập này từng là những sáng tác về đam mê đôi lứa, tình yêu đầu đời (''Fais moi une place'' hay là ''Coeur Grenadine'') Michel Delpech hát lại ở độ tuổi hồi xuân, với những tình cảm thiết tha của một người từng trải, biết đau khổ mất mát là như thế nào. Ngay trong những tình khúc thật buồn với nỗi đau vô hạn, giọng ca của ông vẫn thanh thản, thắm thiết dịu dàng. Tựa như một nhà nhiếp ảnh với lối quan sát tường tận tinh tế, với ánh mắt bao dung trìu mến, Michel Delpech nắm bắt được những cung bậc cảm xúc thật gần gũi, để rồi truyền tải những khoảnh khắc đẹp nhất của một đời người.
    8/21/2021
    9:11

About TẠP CHÍ ÂM NHẠC

Station website

Listen to TẠP CHÍ ÂM NHẠC, TẠP CHÍ ĐẶC BIỆT and Many Other Stations from Around the World with the radio.net App

TẠP CHÍ ÂM NHẠC

TẠP CHÍ ÂM NHẠC

Download now for free and listen to radio & podcasts easily.

Google Play StoreApp Store

TẠP CHÍ ÂM NHẠC: Podcasts in Family

TẠP CHÍ ÂM NHẠC: Stations in Family

Information

Due to restrictions of your browser, it is not possible to directly play this station on our website.

You can however play the station here in our radio.net Popup-Player.

Radio